ඉඩමක පරම අයිතිය ප‍්‍රදාන පත‍්‍ර හිමියාට පිරිනැමෙන අලුත් ඉඩම් නීතිය

රජයේ ඉඩම් (විශේෂ විධිවිධාන) පනත් කෙටුම්පත හා එහි නීතිමය බලපෑම පිලිබද විවරණයක්.

මෙම පනත් කෙටුම්පත 2019 2019 මාර්තු මස 27 වන දින ගැසට් පත‍්‍රයේ පලකරන ලද අතර ඉඩම් විෂයභාර අමාත්‍යවරයා විසින් 2019 ජුනි මස 28 වන දින පාර්ලිමේන්තුවේ පලමුවර කියවීම සදහා ඉදිරිපත් කරන ලදී.

පසුව මෙහි ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථානූකූල භාවය පිලිබදව ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ නඩු විභාගයක් පැවති අතර එකී තීරණය ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය විසින් ආණ්ඩුක‍්‍රම ව්‍යවස්ථානුකූලව කථානායකතුමා වෙත යොමුකර ඇත. මෙම ලිපියෙන් පනත් කෙටුම්පතේ ව්‍යවස්ථානූකූලභාවය පිලිබදව අදහසක් පල නොකරන අතර, පනත් කෙටුම්පතේ යෝජිත ප‍්‍රතිපාදන මගින් රජයේ ඉඩම් අයිතිය පිිලිබදව සිදුවන බලපැම පිලිබදව විග‍්‍රයක් සිදු කිරීමට අපේක්‍ෂාකරයි.

පනතේ මූලික කාර්ය

මෙම පනත් කෙටුම්පතේ මූලිකම කාර්යය වන්නේ ප‍්‍රදාන පත‍්‍ර හෝ නීයාදන සාධන පත‍්‍ර මත රජයේ ඉඩම් දරනු ලබන පුරවැසියන්ට එම ඉඩම් සඳහා පරම අයිතිය ප‍්‍රදානය කිරීම හා ඒ සදහා වන නීතිමය ප‍්‍රතිපාදන සැලසීමයි.

ඉඩම් සංවර්ධන ආඥා පනත යටතේ නිකුත් කර ඇති ස්වර්ණභූමි, ජයභූමි, රත්නභූමි හා රන්බිම යන ප‍්‍රදාන පත‍්‍ර හා රජයේ ඉඩම් ප‍්‍රදාන(විශේෂ විධිවිධාන) පනත යටතේ නිකුත් කර ඇති නියාදන සාදන පත‍්‍රයක් මත රජයේ ඉඩමක් වසර දහයකට වඩා වැඩි කාලයක් භුක්ති විදින ප‍්‍රදාන පත‍්‍ර හිමිකරුවෙකුට එම ඉඩමේ පරම අයිතිය හිමිකිරීම මෙම පනත් කෙටුම්පතෙහි අරමුණයි. මේ වන විට එම ප‍්‍රදාන පත‍්‍ර හිමිකරුවන්ට අදාල ඉඩමේ පරම අයිතිය නොමැති අතර එකී ඉඩම සම්බන්ධ සෑම කාර්යයකදීම ප‍්‍රාදේශීය ලේකම්ගේ තීරණය මත යැපීමට සිදුවේ.

පනතට අදාල නොවන ඉඩම්

ප‍්‍රදාන පත‍්‍ර හෝ නියාදන සාධන පත‍්‍ර යටතේ ඇති සියලූම ඉඩම් මෙම පනත මගින් ආවරණය නොවේ. ඒ අනුව,


1 මුහුදු මට්ටමෙන් මීටර් එක්දහස් පන්සිය විසිහතරකට වඩා වැඩි මධ්‍යස්ථ උස් මට්ටමක පිහිටා ඇති;
2 තත්කාලයේ බලාත්මකව පවතින යම් ලිඛිත නීතියක් යටතේ සංවර්ධන ප‍්‍රදේශයක් ලෙස ප‍්‍රකාශ කර ඇති;
3 යම් ලිඛිත නීතියක් යටතේ රක්ෂිතයක් හෝ ආරක්ෂිත ප‍්‍රදේශයක් වශයෙන් ප‍්‍රකාශයට පත් කළ ප‍්‍රදේශයක් තුළ ඇති;
4 නීතිය මගින් යම් පළාත් පාලන ආයතනයක් වෙත පවරා ඇති;
5 නාගරික හෝ ග‍්‍රාමීය පුනර්වර්ධන ව්‍යාපෘති, නාගරික හෝ ග‍්‍රාමීය සංවර්ධන ව්‍යාපෘති, යටිතල පහසුකම් ව්‍යාපෘති හෝ නිවාස ව්‍යාපෘති ඇතුළුව පළාත් පාලන ආයතන විෂයය පවරා ඇති අමාත්‍යවරයා විසින්, ගැසට් පත‍්‍රයේ පළ කරනු ලබන නියමයක් මගින් ප‍්‍රකාශයට පත් කරන
ලද

6 යම් නැවත පදිංචි කිරීමේ වැඩ සටහනක් යටතේ යම් ප‍්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාසයක පිහිටා ඇති,

ඉඩම් සදහා මෙම පනත් කෙටුම්පත යටතේ පරම අයිතිය පිරිනමන්නේ නැත. ඒ අනුව වසර 10කට වඩා පැරණි ප‍්‍රදාන පත‍්‍රයක් තිබුණද ඉහත කලාපයන් හි පිහිටි ඉඩම් සදහා පරම අයිතිය පිරි නොනැමේ.

පරම අයිතිය ප‍්‍රදානය කිරීම

වසර 10කට වඩා පැරණි ප‍්‍රදාන පත‍්‍රයක් හෝ නියාදන සාධන පත‍්‍රයක් හිමි පුද්ගලයකුට ඔහු විසින් අදාල ප‍්‍රදාන පත‍්‍රයේ කොන්දේසි කඩකර නොමැති නම් නියමිත ලේඛන සහිතව ඉඩම පිහිටි ප‍්‍රදේශයේ ප‍්‍රාදේශිය ලේකම් වෙත තම ප‍්‍රදාන පත‍්‍රය වෙනුවට අදාල ඉඩම සදහා පරම අයිතිය පිරිනමන ලෙස ඉල්ලීමක් කල හැකිය. එකී ප‍්‍රාදේශීය ලේකම්වරයා විසින් එම ලේඛණවල නිවැරදිතාවය පරීක්‍ෂාකර බලා තමන් ඒ සදහා අනුමත කරන්නේ නම් එය ඉඩම් ප‍්‍රදාන කමිටුව වෙත යොමුකරනු ලැබේ.

ඉඩම් ප‍්‍රදාන කමිටුව ඉඩම් විෂයට අදාල විවිධ අමාත්‍යංශ දෙපාර්තමේන්තු හා අධිකාරීන්වලින් නිලබලයෙන් පත්වන නිලධාරීන් 18 දෙනෙකුගෙන් හා ජනාධිපතිවරයාගේ නියෝජතියකුගෙන් හා රාජ්‍ය සේවකයකු විය යුතු අගමැති වරයාගේ නියෝජිතයකුගෙන් සමන් විත වේ.

මෙම කමිටුව විසින් අදාල ඉල්ලූම්පත‍්‍රය සදහා පරම අයිතිය ප‍්‍රදානය කිරීමට තීරණය කලවිට එම තීරණය ඉඩම් විෂය භාර අමාත්‍යවරයා වෙත දැනුම්දෙනු ලබන අතර අමාත්‍යවරයා විසින් ජනාධිපතිවරයා වෙත ඉදිරිපත් කරනු ලැබේ. තමා වෙත ලැබුන ලේඛන සැලකිල්ලට ගෙන අදාල ඉල්ලූම්පත‍්‍රය සදහා පරම අයිතිය පිරිනැමීම පිලිබද තීරණය කිරීඹ ජනාධිපතිතුමා විසින් සිදුකල යුතුය. අදාල ඉල්ලූම්පත‍්‍රය සදහා පරම අයිතිය පිරිනැමීම සදහා ජනාධිපතිවරයා තීරණය කල විට රජයේ මුද්‍රව තබා එකී ප‍්‍රදානයන් පරම අයිතීන් බවට පත් කරනු ලැබේ.

කෙසේ නමුත් ඉඩමකට පරම අයිතිය පිරනැමීමේදී අක්කර පහක උපරිමයකට යටත් වන බව පනතේ සදහන් වේ.

පරම අයිකිය හිමිවූකුගේ අයිතිවාසිකම්

අදාල ඉඩම ගොඩ ඉඩමක් නම් එම ඉඩම උරුමකරුවන්ට පැවරීම හෝ සියලූ උරුමකරුවන්ගේ ලිඛිත එකගත්වය මත වෙනත් තැනැත්තෙකුට විකිණිය හැකිය.

අදාල ඉඩම කුඹුරු ඉඩමක් නම් එය විකිණිය හැක්කේ ගොවි හැදුනුම්පතක් හිමි අයකුට හෝ අදාල ප‍්‍රාදේශීය ලේකම් වසමේ හෝ යාබද වසමේ ලියාපදිංචි ඡුන්ද දායකයකුට පමණි. ඒ සදහාද උරුමකරුවන් සියලූ දෙනාගේ ලිඛිත එකගතාවය අවශ්‍ය වේ.

පරම අයිතිය ලැබූ පසු ඉඩම් විකුණයිද?

මෙවැනි නීතියක් නොමැති තත්වයක් තුලද නීති විරෝධි ලෙස ප‍්‍රදාන පත‍්‍ර ඉඩම් පමණක් නොව බලපත‍්‍ර ඉඩම්ද විකිනෙන බව නොරසයකි. එසේ විකිණෙන්නේ කුණුකොල්ලයටය. මෙහිදී යම් ආකාරයකින් ඉඩම් හිමියා තම ඉඩම විකිණිමට කැමැත්තක් දැක්වුවද ඒ සදහා තම උරුමකරුවන් සියලූ දෙනාගේම ලිඛිත එකතතාවයද අවශ්‍ය වේ. එබැවින් ඒ සදහා යම් සීමාවක් දක්වා ඇත. මේ නිසා පරම අයිතිය ලැබූවන් ඉඩම් අහිමි පුද්ගලයන් වීමේ අවධානම අවම කර ඇත.

නීතිඥ ජගත් ලියන ආරච්චි

Recommended For You

About the Author: Editor